Οι επιθυμίες που δεν βρήκαν ακόμη τον χώρο να εκφραστούν

Facebook
Twitter
LinkedIn
Telegram

Για τη συνήθεια, την επιθυμία και τις πλευρές του εαυτού μας που ανακαλύπτουμε στη μέση της ζωής.

Μεγαλώνοντας, αποκτούμε εμπειρία, σταθερότητα και μια πιο ξεκάθαρη εικόνα του εαυτού μας.

Γνωρίζουμε τι μας ευχαριστεί, τι μας κουράζει και τι προτιμάμε να αποφεύγουμε. Έχουμε χτίσει σχέσεις, ευθύνες και συνήθειες που μας στηρίζουν.

Αυτή η οικειότητα δεν είναι στασιμότητα. Συχνά είναι ο καρπός πολλών χρόνων και πολλών επιλογών.

Τι συμβαίνει όμως με τις επιθυμίες που δεν βρήκαν ακόμη χώρο στη ζωή μας;

Μαζί με όσα μάθαμε να επιλέγουμε, ίσως μάθαμε επίσης να αποκλείουμε κάποια κομμάτια του εαυτού μας.

Δεν αναφέρομαι σε μεγάλες ανατροπές, αλλά σε μικρές εμπειρίες: μια καινούργια γνωριμία, την επιστροφή σε μια παλιά επιθυμία, ένα μάθημα σε ένα αντικείμενο που δεν γνωρίζουμε καθόλου.

Εμπειρίες που μας φέρνουν σε επαφή με μια πλευρά μας η οποία δεν έχει ακόμη θέση στην καθημερινότητα.

Τι δείχνουν οι έρευνες

Συχνά θεωρούμε ότι, όσο μεγαλώνουμε, τόσο περισσότερο μας αναστατώνει ό,τι νέο και απρόβλεπτο. Η έρευνα δίνει μια πιο σύνθετη εικόνα.

Σε μελέτη που δημοσιεύτηκε το 2024 στο επιστημονικό περιοδικό Psychology and Aging, η Li Chu και οι συνεργάτες της στο Πανεπιστήμιο Stanford παρακολούθησαν 375 ενήλικες ηλικίας 18 έως 94 ετών.

Πέντε φορές την ημέρα, επί μία εβδομάδα, οι συμμετέχοντες κατέγραφαν πού βρίσκονταν και πώς ένιωθαν.

Όταν μια κατάσταση ήταν νέα ή απρόβλεπτη, οι συμμετέχοντες ανέφεραν γενικά λιγότερα θετικά και περισσότερα αρνητικά συναισθήματα, σε όλες τις ηλικίες.

Οι μεγαλύτεροι σε ηλικία, ωστόσο, αντιδρούσαν με μικρότερη αρνητική ένταση από τους νεότερους. Το εύρημα αυτό δεν το είχαν προβλέψει ούτε οι ίδιοι οι ερευνητές.

Η μελέτη δεν δείχνει ότι με τα χρόνια αναζητούμε περισσότερο το καινούργιο. Δείχνει όμως ότι η ηλικία δεν συνεπάγεται αναγκαστικά μεγαλύτερο φόβο απέναντί του.

Μια λεπτομέρεια της μελέτης αξίζει προσοχή: οι συμμετέχοντες επιλέχθηκαν επειδή δήλωναν καλή υγεία.

Αυτό φέρνει στο προσκήνιο κάτι που συχνά απουσιάζει από τις συζητήσεις για την προσωπική εξέλιξη, δηλαδή τις πραγματικές συνθήκες της ζωής μας.

Μια ελληνική πληθυσμιακή μελέτη (Giannouli και συν., Maturitas, 2012) εξέτασε την ποιότητα ζωής 1.140 γυναικών ηλικίας 45 έως 65 ετών.

Το εύρημα που με εντυπωσίασε είναι ότι η εμμηνόπαυση καθαυτή, ως γεγονός ζωής, δεν φάνηκε να επηρεάζει την ποιότητα ζωής.

Καθοριστικό ρόλο έπαιζαν άλλοι παράγοντες: η οικονομική κατάσταση, η σωματική δραστηριότητα, οι οικογενειακές συνθήκες και η ένταση των συμπτωμάτων.

Το στάδιο της ζωής στο οποίο βρισκόμαστε δεν είναι, λοιπόν, το μόνο που μας περιορίζει. Τροχοπέδη αποτελούν συχνά ο χρόνος, οι οικονομικοί πόροι, η υγεία και οι ευθύνες.

Για όποιον φροντίζει ηλικιωμένους γονείς, αντιμετωπίζει οικονομικές δυσκολίες ή ζει με μια χρόνια πάθηση, ακόμη και μια μικρή επιθυμία μπορεί να απαιτεί τεράστια προσπάθεια.

Όταν η συνήθεια γίνεται ταυτότητα

Πέρα από τις εξωτερικές συνθήκες, υπάρχουν και εσωτερικές. Η σταθερότητα δεν αφορά μόνο όσα κάνουμε, αλλά και το ποιοι πιστεύουμε ότι είμαστε.

Η ψυχολόγος Susan Krauss Whitbourne περιγράφει πώς οι ενήλικες επιδιώκουν να διατηρήσουν μια συνεκτική εικόνα του εαυτού τους.

Άλλοτε ενσωματώνουν τις νέες εμπειρίες σε αυτή την εικόνα και άλλοτε αναθεωρούν την ίδια την εικόνα. Γι’ αυτό κάθε αλλαγή αγγίζει και όσα θεωρούμε ότι μας επιτρέπεται να είμαστε.

Από ψυχοδυναμική σκοπιά, αξίζει να εξετάσουμε πόσο έχουμε ταυτιστεί με ορισμένους ρόλους: της γυναίκας που φροντίζει τους πάντες, του συνεπούς επαγγελματία, του ανθρώπου που δεν ρισκάρει, που δεν απογοητεύει, που έχει πάντα τον έλεγχο.

Αυτοί οι ρόλοι μάς έδωσαν πολλά: αναγνώριση, ασφάλεια, αίσθηση αξίας. Μπορεί όμως να μας εμποδίζουν να δούμε επιθυμίες που δεν χωρούν στην εικόνα μας.

Η υπόθεσή μου είναι ότι μερικές φορές δεν αποφεύγουμε κάτι καινούργιο επειδή δεν μας ενδιαφέρει, αλλά επειδή δεν ξέρουμε πού να το εντάξουμε στην ιστορία που αφηγούμαστε για τη ζωή μας.

Η μέση ζωή δεν είναι μόνο απολογισμός

Στη μέση ζωή ο χρόνος αρχίζει να μετρά διαφορετικά. Κάποιες επιλογές έχουν γίνει, άλλες έχουν εγκαταλειφθεί και κάποιες παραμένουν ανοιχτές.

Μπορεί να συνυπάρχουν η ικανοποίηση για όσα χτίσαμε και η λύπη για όσα δεν ζήσαμε, η ανάγκη για σταθερότητα και η λαχτάρα για κάτι άλλο, η αγάπη για τη γνώριμη ζωή και η περιέργεια για ό,τι δεν έχουμε δοκιμάσει.

Αυτές οι αντιφάσεις δεν είναι πρόβλημα που πρέπει να λυθεί.

Η ψυχική ωριμότητα δεν σημαίνει διαρκή ανανέωση ούτε συνεχή υπέρβαση των ορίων μας. Μπορεί να σημαίνει να γνωρίζουμε τι θέλουμε πραγματικά, τι δεν θέλουμε πια και ποιες αλλαγές έχουν νόημα για εμάς.

Κάποτε η πιο σημαντική μετακίνηση δεν είναι να αλλάξουμε δουλειά, σχέση ή πόλη, αλλά να αρχίσουμε να βλέπουμε διαφορετικά τον εαυτό μας μέσα στη ζωή που ήδη έχουμε.

Χώρος για όσα θέλουμε ακόμη

Δεν έχουμε ανάγκη να αποδείξουμε ότι μένουμε νέοι, ούτε να μετατρέψουμε τη ζωή μας σε μια ατέλειωτη συλλογή εμπειριών.

Η ιστορία μας, όσο σημαντική κι αν είναι, δεν χρειάζεται να είναι ένας κλειστός κατάλογος όσων μπορούμε να θέλουμε, να μάθουμε ή να γίνουμε.

Ίσως το ζητούμενο της μέσης ζωής δεν είναι να ανατρέψουμε όσα χτίσαμε. Είναι να βρούμε, μέσα στα πραγματικά όρια της ζωής μας, χώρο για όσα ακόμη θέλουμε να προσφέρουμε στον εαυτό μας.

Περισσότερα Άρθρα

Anorexia 2

Νευρική ανορεξία στους εφήβους : Χαρακτηριστικά και πρώιμα συμπτώματα

Η Νευρική Ανορεξία στους εφήβους είναι μια Διατροφική Διαταραχή με ισχυρό ψυχολογικό υπόβαθρο. Οι έφηβοι όταν δεν τρέφονται από την μητέρα συναισθηματικά, επιλέγουν να μην τρέφονται ούτε σωματικά.

mipos eisai yperfagos

Μήπως είσαι και εσύ υπερφάγος;

Μήπως δεν έχεις κανένα έλεγχο των τροφών που καταναλώνεις; Καταναλώνεις σε μικρά χρονικά διαστήματα πολύ μεγάλες ποσότητες τροφών χωρίς απαραίτητα

Αφήστε ένα Σχόλιο

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Κύλιση στην κορυφή
Μετάβαση στο περιεχόμενο